OYUN VE OKUL ÇOCUĞU ÇAĞINDA BESLENME ( 3-6 / 6-12 yaş)

‘’Çocuk sağlığı ve hastalıkları ‘’ tanımını dikkate alınacak olunursa çocuk yaş grubundaki bireyin izlemi sadece hasta oldukları dönemde değil, öncelikli olarak o bireylerin sağlıklı oldukları dönemde izlemlerinin yapılması ile mümkün olmaktadır.

Doğumdan adolesan döneme kadar olan büyüme ve gelişme oldukça karışık bir süreçtir. Genetik, çevresel faktörler, cinsiyet, bazı hastalıklar ve beslenme tarafından bu süreç etkilenmektedir. Süt çocukluğu dönemi hayatın diğer dönemlerine göre büyüme ve gelişmenin en hızlı olduğu, beslenmenin ileri yaşlardaki sağlığının da etkilediği dönemdir. Bu nedenle bireyin gelişim özelliklerinin de dikkate alınarak besinsel gereksinimlerinin ideal şekilde karşılanması önemlidir. Okul çağı dönemi büyümenin devam ettiği dönemdir, dolayısıyla besin öğesi gereksinimleri erişkinlerden çok farklıdır .

 Çocuklarda büyüme süreci önemli miktarda enerji ve yeni dokuların yapımı için daha fazla miktarda enerji, protein mineralleri gerektirmektedir.  Tüm enerji ve besin öğelerinin yeterli ve karşılanabilmesi için 6-12 yaş grubu  çocukların tüketmeleri gereken besinlerin iyi kaliteli ve yeterli miktarda olması önem taşımaktadır. Çalışmalar bu çağdaki çocukların  yeterli ve dengeli beslenmelerinin, sağlıklı büyüme ve gelişmeleri yanında başarılı  olmalarında da rol oynadığını göstermektedir.  Okul başlamadan önce iyi beslenen ve iyi alışkanlıklar kazandırılmış çocuğun beslenmesinde önemli sorunlar çıkmaz.  Genellikle çocuklar okul öncesi dönemde ebeveynlerinin beslenme alışkanlıklarını örnek almaktadır. Ancak bu dönemde kazanılan yanlış beslenme alışkanlıklarından kurtulmak kolay olmamaktadır. Çocukluk çağında edinilen kötü beslenme alışkanlıkları yaşamın diğer dönemlerinde obesite, kardiyovasküler hastalıklar, diabetes mellitus ve kanser  gibi bazı kronik hastalıkların gelişmesine neden olabileceği yapılan çalışmalarda gösterilmiştir

Okul Çağı Çocuğunun Beslenmesinin Özellikleri:

Okul çağındaki kız çocuklarının vücut ağırlığı ve boy uzunluğunun artışı, erkek çocukları ile kıyaslandığında menarş görülünceye kadar daha hızlı olmaktadır. Kız çocuklarda en hızlı büyüme 10-12 yaşta, erkeklerde ise 12-14 yaş arasındadır. Rutin muayenelerde boy uzunluğunun ölçülmesi büyümenin izlenmesinde en iyi kriterdir. Beslenme yetersizliği, büyüme geriliklerinin en önemli nedenlerinden birisidir. Büyümenin en hızlı olduğu dönem, enerjinin en çok harcandığı dönemdedir. Eğer besin öğeleri yeterli alınmazsa büyüme bundan doğrudan etkilenir. Büyüme çağında protein gereksinimleri de en yüksektir . Vücut dokusuna en hızlı çevrilebilen kaliteli proteinin sağlanması gerekmektedir. Hayvansal proteinler yüksek biyolojik değere sahip olup  istenilen miktarda amino asitleri sağlarlar. Vitaminler ve mineraller özel hücresel fonksiyonların yerine getirilmesinde vücudun eser miktarda gereksinim duyduğu organik bileşiklerdir. Büyüme çağında metabolik faaliyetler hızlanacağı için gereksinimlerde artmaktadır. Tüm bu enerji ve besin öğelerinin yeterli ve dengeli karşılanabilmesi için, 6-12 yaş grubu çocukların tüketmeleri gereken besinlerin kaliteli ve yeterli olması önem kazanmaktadır. Günlük beslenme programında  temel besin maddeleri dediğimiz besinle özellikle bulunmalıdır. Tek çeşit besin grubu ile beslenme  besin öğelerinin en verimli şekilde kullanılmasını engelleyebilir. Toplam günlük enerjinin %50-55’i karbonhidratlardan, %15-20’si proteinlerden  ve %30-35’i yağlardan karşılanması önerilmektedir . Çocukların alması gerekli besinler 5 grupta toplanmaktadır, Tablo5.  Çocukların günlük alması gerekli besinleri göstermektedir.

 

.